Japonya'da Şapırdatmak Neden Ayıp Değil?

Herkes Sesli Sesli Yiyor

Tokyo'da bir ramen dükkânına girdiğinde ilk duyacağın şey, erişte yiyenlerin şapırtısıdır. Gençten yaşlıya müşteriler kâselerine eğilir ve eriştelerini şapır şapır yer. Bizde azar işitecek bu ses orada yadırganmaz; hatta aşçıya, yemeğin beğenildiğini gösteren bir iltifat sayılır.

Tezgâhtan Kalma Bir Âdet

Bu âdetin, Tokyo'nun adı henüz Edo iken 1600'lerde karabuğday eriştesi satan sokak tezgâhlarında başladığı düşünülüyor. İşine yetişmeye çalışan kalabalık eriştesini ayakta ve hızla yerdi; bu halk yemeğinde sofra adabını pek dert eden yoktu. Alışkanlık zamanla ramene de geçti.

Bu Ses Ne İşe Yarıyor?

Şapırdatarak yiyince ağza erişteyle birlikte hava da girer ve sıcak erişte çabuk soğur. Tokyo'nun köklü bir erişte lokantasının sahibine göre asıl sebep ise koku. Soğuk eriştenin buharı olmadığı için koklayınca pek bir şey duyulmaz; şapırdatınca çekilen hava ise kokuyu ağzın içinden buruna taşır ve tat güçlenir.

Her Ses Serbest Değil

Bu serbestlik yalnızca erişteye özel; Japonya'da da ağzı açık çiğnemek ya da geğirmek hoş karşılanmaz. Bizde ise çocuklara hep "sessizce ye" denir, çorbayı höpürdetmek bile ayıp sayılır. İki sofra da görgüye önem veriyor; Japonlar yalnızca erişteyi şapırdatarak yemeyi lezzetin bir parçası sayıyor.

Kaynaklar

• Nippon.com — A Cultural History of Noodle Slurping
• TokyoTreat Blog — Slurping Noodles in Japan
• GoTokyo Gourmet — Tokyo's Soba Culture
• Nippon.com — Some Prefer Noodles: Soba and Udon in the Edo Period